8-րդ դասարան, Գրականություն

12.02.2026

Աշխատանք դասարանում

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդում ենք Թումանյան

ՀԱՅՈՑ ԼԵՌՆԵՐՈՒՄ


Մեր ճամփեն խավար, մեր ճամփեն գիշեր,
Ու մենք անհատնում
Էն անլույս մըթնում
Երկա՜ր դարերով գընում ենք դեպ վեր
Հայոց լեռներում,
Դըժար լեռներում։

Տանում ենք հընուց մեր գանձերն անգին,
Մեր գանձերը ծով,
Ինչ որ դարերով
Երկնել է, ծընել մեր խորունկ հոգին
Հայոց լեռներում,
Բարձըր լեռներում։

Բայց քանի անգամ շեկ անապատի
Օրդուները սև
Իրարու ետև
Եկա՜ն, զարկեցին մեր քարվանն ազնիվ
Հայոց լեռներում,
Արնոտ լեռներում։

Ու մեր քարվանը շըփոթ, սոսկահար,
Թալանված, ջարդված
Ու հատված-հատված
Տանում է իրեն վերքերն անհամար
Հայոց լեռներում,
Սուգի լեռներում։

Ու մեր աչքերը նայում են կարոտ
Հեռու աստղերին,
Երկընքի ծերին,
Թե երբ կըբացվի պայծառ առավոտ
Հայոց լեռներում,
Կանաչ լեռներում։

1.  Ո՞վ է ,,Մենք,,-ը բանաստեղծության մեջ։ 

2. Տեքստում նշվում է ,,Մեր ճամփեն,, ․ ի՞նչ ճանապարհի մասին է խոսքը։ 

3. Ի՞նչ նկատի ունի ,,պայծառ առավոտ,, ասելով։

4.Բացատրի՛ր բառերի հուզական երանգը.

խավար, արնոտ, սուգ, պայծառ, կանաչ
Ինչպիսի՞ տրամադրություն են ստեղծում դրանք։

5. Առանձնացրո՛ւ կրկնվող տողերը։ 

6. Ինչպիսի՞նն են Հայոց լեռները` ըստ բանաստեղծության։

7. Քո կարծիքով ինչի՞ մասին է բանաստեղծությունը։  

8. Գրի՛ր շարադրություն ,,Կբացվի պայծառ առավոտ,, վերնագրով։ 

10.02.2026

Աշխատանք դասարանում

Խորհրդապաշտություն

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

,,Մթնշաղի անուրջներ,, -ից ընտրել երեք բանաստեղծություն, տեղադրել բլոգում և վերլուծել։ 

05.02.2026

Աշխատանք դասարանում

Կարդում ենք Տերյան, բանաստեղծությունների ընթերցում։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ բանաստեղծությունը և պատասխանի՛ր հարցերին։ 

Մի՞թե վերջին պոետն եմ ես,
Վերջին երգիչն իմ երկրի,
Մա՞հն է արդյոք, թե նի՞նջը քեզ
Պատել, պայծառ Նաիրի։
     
Վտարանդի, երկրում աղոտ,
Լուսեղ, քեզ եմ երազում,
Եվ հնչում է, որպես աղոթք
Արքայական քո լեզուն։
     
Հնչում է միշտ խոր ու պայծառ,
Եվ խոցում է, և այրում,
Արդյոք բոցե վարդե՞րդ են վառ,
Թե՞ վերքերն իմ հրահրուն։
     
Ահով ահա կանչում եմ քեզ
Ցոլա, ցնորք Նաիրի՛, —
Մի՞թե վերջին պոետն եմ ես,
Վերջին երգիչն իմ երկրի...

1.  Ի՞նչ տրամադրություն է գերիշխում՝ հույս, ցավ, հավատ, վախ, այլ։ 

2.  Ո՞ր նախադասությունը կարող ես համարել հռետորական հարց։ 

3.  Բանաստեղծն իրեն վերջին պոետն է համարում․ դա հուսահատությո՞ւն է, թե՞ պատասխանատվություն։ 

4. Գրի՛ր Նաիրի երկրի պատասխանը պոետին։ 

5. Ինչպիսին է Նաիրին՝ ըստ այս բանաստեղծության։ 

03.02.2026

Աշխատանք դասարանում

ԳԱՐՆԱՆԱՄՈՒՏ

Քնքշաբույր ծաղկանց հրեղեն խաղով
Ժպտում են նորից անտառ ու ձորակ,
Եվ հեղեղները խոսուն-սառնորակ
Ողջունում են ինձ զվարթ ծիծաղով։

Զուգել ես նորից դաշտ, անտառ ու լեռ,
Գարո՜ւն, ամեն տեղ նոր կյանք ես վառել
Իմ սրտում էլ ես թևերըդ փռել,
Իմ հոգում էլ ես հրդեհել նոր սեր։

Եվ ահա կրկին զվարթ ու ջահել,
Դուրս ելա տխուր մենության բանտից.
Պայծառ աչքերըդ ողջունում են ինձ,
Եվ ես չեմ կարող իմ ճիչը պահել։

Բացել ես իմ դեմ ոսկեղեն հեռուն,
Ծաղկել ես սարո՛ւմ, անտառո՛ւմ, արտո՛ւմ,
Ուրիշ երգեր են հնչում իմ սրտում —
Ողջո՛ւյն քեզ, արև, ողջո՛ւյն քեզ, գարուն...

1. Ո՞ր բառերն ու արտահայտություններն են ցույց տալիս գարնան գալուստը։

2.Ներկայացրո՛ւ բանաստեղծության քնարական հերոսի զգացումները, նաև առանձնացրո՛ւ այդ զգացումները նկարագրող տողերը։

3. Բացատրի՛ր ,,մենության բանտ,, արտահայտությունը։ 

4. Դո՛ւրս գրիր մակդիրներ, համեմատություններ։

5. Ինչո՞ւ է գարունը հաճախ ներկայացվում  նոր կյանքի և հույսի խորհրդանիշ։

6.Քո կարծիքով՝ բանաստեղծությունը ավելի շատ բնությա՞ն, թե՞ մարդու ներաշխարհի մասին է։ Հիմնավորի՛ր։

7. Կարո՞ղ է բնությունն ազդել մարդու հոգեվիճակի վրա։ 

8. Բացատրի՛ր ահասկանալի բառերը։ 

9. Բանաստեղծության  վերջին տողը փոխի՛ր՝ ոճը պահելով։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Իմ խաղաղ երեկոն է հիմա

Իմ խաղաղ երեկոն է հիմա
Մեղմալույս, և՛ տըխուր, և՛ անուշ.
Քեզ երբեք սիրտըս չի մոռանա,
Իմ մաքո՛ւր, առաջին իմ անուրջ...

Տարիներ, տարիներ կըսահեն,
Կըմեռնեն երազները բոլոր —
Քո պա՛տկերը անեղծ կըպահեմ
Օրերում անհաստատ ու մոլոր։

Ե՛վ տանջանք, և՛ բեկում, և՛ թախիծ —
Սև օրեր ես դեռ շա՜տ կըտեսնեմ.
Անունըդ թող փարոս լինի ինձ
Սուտ կյանքի և դառը մահու դեմ...

1. Բացատրի՛ր բառերը՝ մեղմալույս, անուրջ, անեղծ, փարոս։

2. Ի՞նչ հոգեվիճակ է արտահայտում ,,իմ խաղաղ երեկոն է,, արտահայտությունը։

3. Ըստ քեզ ՝ ո՞ւմ է դիմում հեղինակը։

4. Մեկնաբանի՛ր այս քառատողը՝ 

Ե՛վ տանջանք, և՛ բեկում, և՛ թախիծ —
Սև օրեր ես դեռ շա՜տ կըտեսնեմ.
Անունըդ թող փարոս լինի ինձ
Սուտ կյանքի և դառը մահու դեմ...

5. 4-5 նախադասությամբ ներկայացրո՛ւ բանաստեղծության բովանդակությունը, ասելիքը։ 

6. Բանաստեղծության տողերից մեկը դարձրո՛ւ վերնագիր և գրի՛ր շարադրություն։ 

29.01.2026

Աշխատանք դասարանում 

Կարդում ենք Տերյան

Տեսա երազ մի վառ.
Ոսկի մի դուռ տեսա,
Վըրան փերուզ կամար,
Սյուները հուր տեսա։

Տեսա ծաղկած այգին,
Սոսի սուրբ ծառ տեսա,
Մի հըրեշտակ անգին
Սոսից պայծառ տեսա։

Երկու բաժակ տեսա,
Ոսկի գինին էր վառ.
Երկու նիզակ տեսա,
Երկու անգին գոհար։

Սիրտս խոցված տեսա,
Վերքիս արյունն էր վառ,
Դահճիս կանգնած տեսա,
Ասի — արևս ա՜ռ…

1.Բանաստեղծությունից դուրս գրի՛ր բոլոր այն բառերը, որոնք գույն են հաղորդում: 

2.Ի՞նչն է գերիշխում բանաստեղծության մեջ՝ խո՞հը, թե՞ տրամադրությունը: 

3. Ո՞ր տողերն են բնութագրում բանաստեղծության հերոսին:

4.  Ի՞նչն է ստեղծում բանաստեղծության ռիթմը՝ բառե՞րը, հանգավորո՞ւմը, տողերի չա՞փը, թե՞ մի այլ բան: 

Fatum
Կախարդական մի շղթա կա երկնքում՝
Աներևույթ, որպես ցավը խոր հոգու.
Իջնում է նա հուշիկ, որպես իրիկուն,
Օղակելով լույս աստղերը մեկ֊մեկու։
Մեղմ գիշերի գեղագանգուր երազում՝
Այն աստղերը, որպես մոմեր սրբազան,
Առկայծում են կարոտագին, երազուն՝
Հավերժաբար իրար կապված և բաժան։
Ես ու դու էլ շղթայված ենք իրարու.
Կարոտավառ երազում ենք միշտ իրար,
Միշտ իրար հետ, բայց միշտ բաժան և հեռու,
Աստղերի պես և՛ հարազատ, և՛ օտար...
1. Բացատրի՛ր բառերը՝ աներևույթ, առկայծել, կարոտագին, կարոտավառ: 
2. Բանաստեղծությունից գտի՛ր համեմատություններ: 
3. Գրավոր վերլուծել բանաստեղծությունը, ի՞նչ է ներկայացված: 
4. Ի՞նչ է նշանակում fatum, նայեք բառարաններում, համացանցում: 
5. Գրի՛ր շարադրություն վերնագրերից մեկով ՝ ,,Միշտ իրար հետ, բայց միշտ բաժան, հեռու,, ,  ,,Իջնում է հուշիկ,, : 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Համացանցից ընտրել Տերյանի բանաստեղծություններից մեկը , սովորել անգիր, ձայնագրել կամ տեսագրել և հրապարակել բլոգում։ Ընտրած բանաստեղծությունը վերլուծել/ներկայացնել բլոգում։ 

11.12.2025

Աշխատանք դասարանում 

Կարդա՛ ստեղծագործությունը և ներկայացրո՛ւ ասելիքը, գաղափարը։ 

09.12.2025

Աշխատանք դասարանում 

,,Մոգերի ընծաները,, ստեղծագործության քննարկում։ 

Առաջադրանքներ՝

1. Բացատրի՛ր արտահայտությունները՝ հաջորդ երկու ժամն անցավ վարդագույն թևերի վրա, կյանքին վարդագույն ակնոցով նայել։ 

2. Դո՛ւրս գրիր հատվածներ, որտեղ երևում է, որ Դելան ա․վախեցած է, բ․ հուզված է։ 

3. Այնպիսի արտահայտությամբ էր հայացքը հառել կնոջը, որ Դելլան չկարողացավ հասկանալ և սարսափեց։ Դա ոչ զայրույթ էր, ոչ զարմանք, ոչ հանդիմանանք, ոչ էլ սոսկում, ոչ մեկը այն զգացումներից, որ կարելի էր սպասել։ 

 Ինչպե՞ս կանվանես այդ հայացքը։ 

4. Ներկայացրո՛ւ պատմվածքի գաղափարը։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Դասարանական աշխատանքն ավարտել։ 

Կարդա՛ ստեղծագործությունը։ 
Դո՛ւրս գրիր կարևոր միտք արտահայտող հատվածները և մեկնաբանի՛ր; 

04.12.2025

Աշխատանք դասարանում 

,,Սուրբ Ծննդյան անսովոր ընթրիք,, ստեղծագործության քննարկում։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ,,Մոգերի ընծաները,, ստեղծագործությունը։

Դո՛ւրս բեր անհասկանալի բառերը և բացատրիր։ 

02.12.2025

1. Կարդա՛ ,,Հայկ և Բել,, առասպելը։ 
2. Բնութագրի՛ր Հայկին։
3. Համեմատի՛ր Հայկի և Բելի կերպարները՝ որպես ,,ազատության,, և ,,տիրապետության,, խորհրդանիշներ։ 
4. Ներկայացրո՛ւ այս առասպելի նշանակությունը՝ հայ իքնության ձևավորման գործընթացում՝ քո մեկնաբանություններով։ 
5. Պատկերացրո՛ւ առասպելում նշված ճակատամարտի մասնակից ես, գրի՛ր նամակ ճակատամարտից առաջ կամ հետո՝ ներկայացնելով քո մտորումները տեղի ունեցող իրադարձությունների վերաբերյալ։

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ Շառլ Ազնավուրի ,, Սուրբ Ծննդյան անսովոր ընթրիք,, պատմվածքը: 

 Ինչպես և ասում էր իմ երկնային հյուրը, հիմա ես ինձ զգում եմ , որ դարձել եմ բոլորովին այլ մարդ՝ ավելի պատասխանատու, ավելի բարի և ամենակարևորը, եկեք չվախենանք բառերից, անսահման երջանիկ: 

Ինչո՞ւ էր անսահման երջանիկ, ինչն էր պատճառը: 

27.11.2025

Աշխատանք դասարանում

1. Կարդա՛ ,,Հայկ և Բել,, առասպելը։ 
2. Բնութագրի՛ր Հայկին։
3. Համեմատի՛ր Հայկի և Բելի կերպարները՝ որպես ,,ազատության,, և ,,տիրապետության,, խորհրդանիշներ։ 
4. Ներկայացրո՛ւ այս առասպելի նշանակությունը՝ հայ իքնության ձևավորման գործընթացում՝ քո մեկնաբանություններով։ 
5. Պատկերացրո՛ւ առասպելում նշված ճակատամարտի մասնակից ես, գրի՛ր նամակ ճակատամարտից առաջ կամ հետո՝ ներկայացնելով քո մտորումները տեղի ունեցող իրադարձությունների վերաբերյալ։

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը) 

25.11.2025

Աշխատանք դասարանում

,,Պայքար առանց կատաղության,, ստեղծագործության քննարկում։

Ընթերցել ամսագրային նյութերը, դուր եկած նյութերի տակ գրել կարծիք։

• Պատուհան, 
• Ես եմ , 
• Գրաշխարհ
• Լապտեր

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

 

Կարդա՛ Վ․ Բորխերտի ,,Խոհանոցի ժամացույցը,, ստեղծագործությունը։ 

Առաջադրանքներ

Ա) Դո՛ւրս գրեք այն արտահայտություններն ու նախադասությունները, որոնք նկարագրում են գլխավոր հերոսի հոգեվիճակը: Հիմնավորե՛ք Ձեր ընտրությունը:

Բ) Բացատրե՛ք հետևյալ հատվածը՝ ուշադրություն դարձնելով ընդգծված նախադասության վրա։

-Իսկ  հիմա՞:

Երիտասարդը  իր  ոչինչ  չասող  հայացքը  հառեց  մյուսներին,  ապա  կամացուկ  շշնջաց՝  դեմքը  խոնարհելով  դեպի  ժամացույցի  սպիտակակապտավուն  շրջանակը.

-Հիմա՞,  հիմա  ես  գիտեմ,  որ  դա  դրախտն  էր:

18.11.2025

Աշխատանք դասարանում

Կարդալ և մեկնաբանել։ 

Ոչ ոք պարտավոր չէ ինչ-որ բան անել քեզ համար:

Ինչ է դա նշանակո՞ւմ: Ինչպե՞ս կարող է այդ պարզ ճշմարտությունն այդքան կարևոր լինել: Հնարավոր է, հիմա այս ամենը քեզ կարևոր չի թվում, բայց այս սկզբունքը կփրկի քո կյանքը: Ոչ ոք չի ապրում քեզ համար, իմ սիրելի բալիկ, որովհետև, դու դու ես, և ուրիշ ոչ ոք: Ամեն մեկն ապրում է իր համար, իր երջանկության համար: Եվ ինչքան շուտ դա հասկանաս, այնքան արագ կազատվես սպասումից, որ ինչ-որ մեկը քեզ կարող է երջանիկ դարձնել: Դա նշանակում է, որ ոչ ոք պարտավոր չէ քեզ սիրել:

Եթե ինչ-որ մեկը քեզ սիրում է, ուրեմն` դու յուրահատուկ ես, դու նրան դարձնում ես երջանիկ:

Փորձիր հասկանալ, թե այդ ո՞ր յուրահատկության համար են քեզ սիրում և ջանքեր գործադրիր, որ սիրեն ավելի շատ: Եվ եթե մարդիկ քեզ համար ինչ-որ բան են անում` միայն այն պատճառով, որ ուզում են: Ուրեմն, դու ինչ-որ մի պատճառով թանկ ես նրանց համար: Բայց ոչ այն պատճառով, որ ինչ-որ մեկը պարտավոր է քեզ ինչ-որ բան: Դա նշանակում է, որ ոչ ոք պարտավոր չէ հարգել քեզ: Որոշ մարդիկ բարի էլ չեն լինի: Բայց հենց դու հասկանաս, որ մարդիկ պարտավոր չեն լինել բարի, կսովորես խուսափել մարդկանցից, որոնք քեզ ցավ են պատճառում: Այո, դու էլ քո հերթին ոչ ոքի համար ոչինչ անել պարտավոր չես: Եվ նորից. Ոչ ոք պարտավոր չէ ինչ-որ բան անել քեզ համար:

Դու ավելի լավը պետք է դառնաս միայն քեզ համար:

Այդ դեպքում ուրիշներն էլ կձգվեն դեպի քեզ, կցանկանան աջակցել քեզ, կիսվել քեզ հետ: Եթե ինչ-որ մեկը չի ցանկանա քեզ հետ լինել, խնդիրը դու չես լինի: Եթե դա տեղի ունենա, ուրեմն փնտրիր ուրիշ հարաբերություններ, որոնք դու ես ուզում: Թող ուրիշի խնդիրը քո խնդիրը չդառնա: Երբ դու հասկանաս, որ շրջապատի սիրուն ու հարգանքին պետք է արժանանալ, երբեք անհնարինը չես սպասի ու չես հիասթափվի: Ուրիշները չպետք է կիսվեն քեզ հետ իրենց զգացմունքներով, մտքերով: Բայց եթե դա անում են, ուրեմն դու արժանի ես դրան: Դու կարող ես հպարտանալ քո ունեցած սիրով, ընկերների հարգանքով, բայց մի մտածիր, որ այդպես էլ պետք է լինի, այդպես կարող ես շատ հեշտ կորցնել ձեռք բերածդ: Նրանք քեզ օրենքով չեն պատկանում, այդ ամենին պետք է արժանանալ:

Իմ ուսերից կարծես քար ընկավ, երբ հասկացա, որ ոչ ոք պարտավոր չէ ինձ համար ինչ-որ բան անել: Մինչև այն պահը, երբ չգիտեի դա, ես չափազանց շատ ջանքեր էի գործադրում, երբ չէի հասնում իմ ուզածին:

Ոչ ոք պարտավոր չէ ինձ հենց այնպես հարգել, ընկերություն անել ինձ հետ, սիրել, ապահովել իմ զարգացումը:

Արդյունքում, իմ հարաբերությունները միայն շահեցին, ես սովորեցի լինել մարդկանց հետ, որոնց հետ ուզում եմ լինել, և անել այն ամենը, ինչ ուզում եմ: Այդ ընկալումն ինձ տվեց ընկերներ, գործընկերներ, սիրելիներ, պոտենցիալ հաճախորդներ: Այն ինձ միշտ հիշեցնում է, որ իմ ուզածը ստանալ կարող եմ, եթե հաջողվի ուրիշ մարդու համար լսելի դառնալ: Ես պետք է հասկանամ, թե ինչ է նա զգում, ինչն է նրա համար կարևոր, ինչ է նա ուզում: Միայն այդ դեպքում ես կհասկանամ` ուզո՞ւմ եմ այդ մարդու հետ կապ ունենալ, թե՞ ոչ: Դժվար է երկու բառով բացատրել, թե ինչ եմ սովորել այս տարիների ընթացքում: Բայց գուցե ամեն Տոնին դու կարդաս այս նամակը ու ամեն անգամ ավելի ու ավելի շատ բան հասկանաս: Հուսով եմ, այդպես էլ կլինի, որովհետև պետք է, որքան հնարավոր է, շուտ հասկանալ. ոչ ոք պարտավոր չէ ինչ-որ բան անել քեզ համար։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ստեղծագործությունը և պատասխանի՛ր հարցերին։ 

13.11.2025

Աշխատանք դասարանում

,,Սիրելու տարիք,, ստեղծագործության քննարկում։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ,,Հաստլիկն ու նիհարը,, պատմվածքը: 
Դուրս գրի՛ր անհասկանալի բառերը, բացատրի՛ր բառարանի օգնությամբ: 
Բնութագրի՛ր հաստլիկին: 
Բնութագրի՛ր նիհարին: 

11.11.2025

Աշխատանք դասարանում

Կարդա՛ Իսահակյանի ,,Պատրանք,, պատմվածքը:
Ի՞նչ է նշանակում պատրանք, գրի՛ր հոմանիշները:
Դուրս բեր անհասկանալի բառերը, բացատրի՛ր:
Վերլուծի՛ր ստեղծագործությունը:
Գրի՛ր քո կարծիքը հարցադրումների վերաբերյալ՝ պատրանքը որպես ինքախաբեություն, պատրանքը՝ ուղղակի երազ , երազկոտություն:

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ,,Սիրելու տարիք,, պատմվածքը և պատասխանի՛ր հարցերին։ 

06.11.2025

Աշխատանք դասարանում

,,Շատ չհամարվի,, ստեղծագործության քննարկում։

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ Իսահակյանի ,,Պատրանք,, պատմվածքը:
Ի՞նչ է նշանակում պատրանք, գրի՛ր հոմանիշները:
Դուրս բեր անհասկանալի բառերը, բացատրի՛ր:
Վերլուծի՛ր ստեղծագործությունը:
Գրի՛ր քո կարծիքը հարցադրումների վերաբերյալ՝ պատրանքը որպես ինքախաբեություն, պատրանքը՝ ուղղակի երազ , երազկոտություն:

04.11.2025

Աշխատանք դասարանում

 ,,Լռություն,, պատմվածքի քննարկում։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ,,Շատ չհամարվի,, ստեղծագործությունը և պատասխանի՛ր հարցերին։ 

30.10.2025

Աշխատանք դասարանում

,,Լռություն,, պատմվածքի առաջին մասի քննարկում։ 

,,Զարմանալի աշուն,, բանաստեղծության քննարկում։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ,,Լռություն,, պատմվածքի երկրորդ մասը և պատասխանի՛ր հարցերին։ 

28.10.2025

Աշխատանք դասարանում

ՇՇՈՒԿՆ ՈՒ ՇՐՇՅՈՒՆ

Աշնան մշուշում շշուկ ու շրշյուն,
— Բարդիներն են բաց պատուհանիս տակ,—
Դու ես, որ դարձյալ թախիծով հիշում,
Կանչում ես նորից կարոտով հստակ։

Անտես ու հուշիկ իմ շուրջը շրջում,
Եվ շշնջում ես, և անուշ շրշում,
Պայծառ տրտմությամբ ինձ ես անրջում
Ու գաղտնի սիրով սիրում ու հիշում։

Ամպերը ճերմակ երամով անցան
Թռչունների պես,— լուսեղե՜ն երազ,—
Դո՛ւ ես, որ դարձյալ ժպտացիր անձայն
Քո հեռու հեռվից, անհայտ ու անհաս։

Ջրերն են անվերջ միգում հեկեկում,
— Իմ սիրտն է լալիս կարոտով անհուն,—
Թվում է, որ դու տխրությամբ անքուն
Ինձ ես որոնում աղոտ աշխարհում։

Եվ ժպտում ես ինձ, ակնարկում քնքուշ
Ու գաղտնի սիրով սիրում ու հիշում,
Եվ շշնջում ես, և շրշում անուշ,
Անտես ու հուշիկ իմ շուրջը շրջում։

Հեղինակ՝ Տերյան

Առաջադրանքներ
1. Ի՞նչ զգացում է արտահայտում բանաստեղծությունը:
2. Ի՞նչ տրամադրություն է արտահայտում:
3. Դուրս բեր անհասկանալի բառերը բացատրի՛ր:
4. Մեկնաբանի՛ր բանաստեղծությունը:
5. Ընդգծի՛ր բաղաձայնների կուտակումներով /բաղաձայնույթ պարունակող/  տողերը:

Զարմանալի աշուն

Այս աշունը եկավ, բացվեց ինչպես երբե՛ք,-
Եկավ - ինչպես զինվոր ու ղեկավար.-
Այս աշունը բերեց իմաստության երգեր
Եվ կորովի գրեր - երգիս համար:-
Ե՛վ աշնան ցուրտ քամին ինձ մարտակոչ թվաց,
Թվաց կռվի կանչող հնչուն շեփոր,-
Եվ անձրևի շնչով, երբ երեսիս հևաց -
Ինձ զգացի ես թարմ - և անչափ նո՛ր:-

Եվ անձրևի թելերն ինձ թվացին թելեր՝
Աշխարհներին կապող և կյանքին խո՛ր,-
Կարծես ծառերն անգամ պայքարի են ելել,
Որ թոթափեն հուշերը - և դառնան նո՛ր...

Շրշուն աշունն այսօր ինձ գործ ու կյանք վսեմ,
Եվ ո՛չ թե մուժ, ու մահ, ու անկում է գուժում:-
Օ, հիրավի, երբե՛ք ես դեռ չէի՜ տեսել
Մի այսպիսի՜ աշուն...

1.Բացատրի՛ր բառերը՝ կորովի, մարտակոչ, շեփոր, մուժ, գուժել:

2.. Ի՞նչ տրամադրություն է արտահայտում բանաստեղծությունը:

3. Գտի՛ր, թե ինչ բառով է բնութագրում աշունը:

4. Դուրս գրի՛ր քեզ դուր եկած քառյակը և մեկնաբանի՛ր:

5.  Մգեցված բառերը փոխարինի՛ր այլ բառերով, բայց այնպես, որ բանաստեղծության հանգավորումը պահպանվի: 

6.. Ինչպե՞ս ես հասկանում այս տողերը՝

Այս աշունը բերեց իմաստության երգեր
Եվ կորովի գրեր - երգիս համար:

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ,,Լռություն,, պատմվածքի առաջին մասը և պատասխանի՛ր հարցերին։ 

20-26.10.2025 

Արձակուրդային նախագիծ 

16.10.2025

Աշխատանք դասարանում

,,Քանի դեռ սպասում է ավտոմեքենան,, պատմվածքի քննարկում։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

,,Ուսումնական աշուն,, նախագիծ 

14.10․2025

Աշխատանք դասարանում

Առաջադրանք

Կարդա’ տրված հատվածները և ուշադրություն դարձրու տարբեր ոճերին:
Գրի’ր որևէ թեմայով շարադրություն՝ կարևորելով շարադրանքիդ ոճը:

1. Ժամանակին, ավելի շուտ՝ սրանից մի քանի օր առաջ, կար մի մուկ:
2. Ո՛չ, իրականում բազում մկներ կային: Միշտ էլ բազմաթիվ մկներ են եղել:
3. Սա անհեղաշրջելի իրողություն է:Նյու Յորք քաղաքում, որ ինը միլիոն
4. բնակչություն ունի, մարդկանցից շատ մուկ կա: Ինը միլիոն բնակչություն
5. ունեցող քաղաքը Նյու Յո՞րքն է, թե՞ Տոկիոն: Մի՞թե սխալվում եմ:
6. Ինչ-որ է, ասածս այն է, որ Նյու Յորքում ավելի շատ մուկ կա, քան մարդ:
7. Իհարկե ոչ ոք ուշք չի դարձնում նրանց վրա, քանի որ նրանք մշտապես հեռու
8. են մնում մարդկանց աչքերից: Վ. Սարոյան

2. Մեր աշխարհն անհեթեթ է,— ասում եմ կնոջս,— ու մարդու թշնամին տնեցիք են իր։

Կինս բարկանում է, չնայած կատակով եմ ասում։

Ի պատասխան լսում եմ.

— Քո թշնամին էժանանոց պորտվեյնն ու ներկված շիկահերներն են։

— Ուրեմն ես ճշմարիտ քրիստոնյա եմ։ Քանզի Քրիստոս ուսուցանում էր սիրել
թշնամիներին։ Սերգեյ Դովլաթով

3. Չեմ պատմի, թե ով եմ ես կամ որտեղից է սկսվում իմ գոյությունը: Միայն կասեմ,
որ մի օր գնացի «վայենկոմատ» կոչվող հաստատությունը, ձեռքս մի թուղթ տվեցին ու
ասացին.

-Պատրաստվի՛ր, գնում ես:

Ավտոբուսը սուլոցով անցավ, հիշողություններս, մարդիկ, քաղաքը մնացին նրա
անիվների տակ:

Բա՛րև, անհայտություն, պիտի ընկերություն անենք: Գուցե ստացվի: Չեմ պատմի,
թե ինչպես, ուր գնացինք: Ընդունենք ձեր ժամանակի խնայում, երբ թուղթը պիտի
լցնեի անիմաստ բառերի շարանով, որ երևի միայն հասու են նրան, ով ապրել է տվյալ
բառերի անիմաստ ծանրությունը: Արման Թովմասյան

4. Արթնացավ: Անսովոր աղմուկ էր: Թվաց` Նազան տատի տանը տեսած խխուջի
հսկայական խեցին է ականջին: Գիտեր, որ քնած չէ, սակայն պիտի համոզվեր:
Հակոբը դժվարությամբ բացեց ասես սոսնձված կոպերն ու լարեց լսողությունը,
սակայն ընդարձակ սենյակի առաստաղին ու պատերի վրա լողացող լույսերի և
ստվերների իրար հաջորդող տարօրինակ խաղը ընդհատեց մտքերը: Դեռ անկողնում
ձեռքն ակամա սահեցրեց մահճակալի կողքի պատն ալիքող տեսարանի վրայով ու
սկսեց զարմանալ:

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ,,Քանի դեռ սպասում է ավտոմեքենան,, պատմվածքը: 
Գրի՛ր քո հիմնավորված կարծիքը  պատմվածքի վերաբերյալ: 

09.10.2025

Աշխատանք դասարանում

Աշնանային պոեզիա

1. Ընթերցե՛ք բանաստեղծությունները, առանձնացրե՛ք ձեզ դուր եկածները, 

2. Մեկ բանաստեղծության օրինակով ներկայացրե՛ք՝ ինչպես է հեղինակը պատկերել աշունը, ինչպիսի նկարագրություններ է օգտագործել։ 

3. Գրե՛ք շարադրություն՝ ընտրելով վերնագրերից մեկը՝

• Ոսկե տերևների տակ, 
• Երբ ծառերը սկսում են պատմել,
• Աշնան մեղմ շունչը, 
• Իմ աշունը։

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Աշնանային պոեզիա

1. Ընթերցե՛ք բանաստեղծությունները, առանձնացրե՛ք ձեզ դուր եկածները, 

2. Մեկ բանաստեղծության օրինակով ներկայացրե՛ք՝ ինչպես է հեղինակը պատկերել աշունը, ինչպիսի նկարագրություններ է օգտագործել։ 

3. Գրե՛ք շարադրություն՝ ընտրելով վերնագրերից մեկը՝

• Ոսկե տերևների տակ, 
• Երբ ծառերը սկսում են պատմել,
• Աշնան մեղմ շունչը, 
• Իմ աշունը։

8-1 դասարան․ Ընթերցել ,,Հինգ հասուն տանձեր,, պատմվածքը պատրաստվել քննարկման։ 

07.10.2025

 Աշխատանք դասարանում

Ընթերցել՝ Թարգմանչաց տոն

Աշնանային պոեզիա

1. Ընթերցե՛ք բանաստեղծությունները, առանձնացրե՛ք ձեզ դուր եկածները, 

2. Մեկ բանաստեղծության օրինակով ներկայացրե՛ք՝ ինչպես է հեղինակը պատկերել աշունը, ինչպիսի նկարագրություններ է օգտագործել։ 

3. Գրե՛ք շարադրություն՝ ընտրելով վերնագրերից մեկը՝

• Ոսկե տերևների տակ, 
• Երբ ծառերը սկսում են պատմել,
• Աշնան մեղմ շունչը, 
• Իմ աշունը։

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Շալվա Ամոնաշվիլի ,,Շտապե՛ք, երեխաներ, թռչել ենք սովորելու,,

Կարդա՛ , ընտրի՛ր 3-4 պատմություն և մեկնաբանի՛ր բլոգումդ՝ ներկայացնելով ասելիքը։ 

02.10.2025

 Աշխատանք դասարանում

Շարլ Բոդլեր 

Արբե՛ք 

Միշտ պետք է արբած լինել։ Դա´ է կարևորը, միակ խնդիրը դա´ է։

Չզգալու համար ժամանակի զարհուրելի բեռը, որ ճնշում է ձեր ուսերն ու կորացնում ձեզ դեպի գետին, դուք պետք է արբեք անդադար։
Բայց ինչո՞վ։ Գինիով, պոեզիայով, առաքինությամբ, ինչով ուզում եք, միայն թե արբե´ք։
Եվ եթե երբևիցե, լինի դա պալատի աստիճանների վրա, կանաչ փոսում, թե ձեր սենյակի մռայլ մենության մեջ, դուք ուշքի գաք, զգաք, որ ձեր արբեցումն արդեն անցել է կամ անցնում է, հարցրեք քամուն, ալիքին, աստղին, թռչնին, ժամացույցին՝ այն ամենին, որ հոսում է, այն ամենին, որ երգում է, այն ամենին, որ խոսում է, հարցրեք, թե ո՞ր ժամն է, և քամին, ալիքը, աստղը, թռչունը, ժամացույցը կպատասխանեն ձեզ. «Արբելու ժամն է»…
Ժամանակի տանջահար ստրուկը չլինելու համար արբե´ք, անդադար արբե´ք։
Գինիով, պոեզիայով, առաքինությամբ, ինչով կամենաք…

1. Գրավոր մեկնաբանե՛ք ստեղծագործությունը։

30.09.2025

 Աշխատանք դասարանում

Ընթերցել՝ Թարգմանչաց տոն

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

 

1. Դիտել տեսանյութը։

2. Կարդացե՛ք Կոմիտասի բանաստեղծությունները, ընտրե՛ք մեկը, գրավոր մեկնաբանեք բլոգում։ 

3. Պատրաստել տեսանյութ կամ ռադիոնյութ ՝ ընտրելով Կոմիտասի բանաստեղծություններից մեկը։ 

25.09.2025

 Աշխատանք դասարանում 

,,Մաղադանոսի այգին,, պատմվածքի քննարկում։

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

 Կարդա՛ ,,Վարժեցնող Օսին,, պատմվածքը ։

1. Ո՞րն է այս պատմվածքի արժանիքը, կարդա՛ տարբերակները և մեկնաբանի՛ր գրավոր։ 

Ա․ Պատմվածքը հեշտ էր ընթերցվում և զվարճալի էր։ 

Բ․ Պատմվածքում ներկայացված էր մարդու և թռչունի ընկերությունը, բարեկամությունը։ 

Գ․ Պատմվածքը մարդկային նրբանկատ փոխհարաբերությունների արտացոլումն էր։ 

Դ․ Պատմվածքը չափազնացված չէր և կարող էր իրական պատմություն լինել։ 

2. Ներկայացրո՛ւ Օսիին Ա․ իր տեսանկյունից, Բ․ ընկերների տեսանկյունից, Գ․ տնօրենի և ուսուցչի տեսանկյունից։ 

3. Ինչո՞ւ Օսիի և իր հավի ելույթը համարվեց հաջողված, ինչո՞ւ կարող էր հաջողված չհամարվել։ 

23.09.2025

 Աշխատանք դասարանում 

,,Որտեղ ես ծնվել եմ, այնտեղ մարդիկ բարեկիրթ են,, ստեղծագործության քննարկում։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ Վիլյամ Սարոյանի ,,Մաղադանոսի այգին,, պատմվածքը, պատասխանի՛ր հարցերին։ 

17.09.2025

 Աշխատանք դասարանում 

Իրանական պոեզիա:Խոսլո Գոլեսոխռի

Կարդա՛ և մեկնաբանի՛ր

 Ենթադրենք հավատացիք, թե հողին եմ հանձնվել, 

ու դալար ցողուններս վիրավորված են կացնից ձեր,

 արմատս ի՞նչ կանեք:

 Ենթադրենք` այս այգում դարանակալում եք թռչնին

, թռիչքն արգելում եք, 

բնում նստած ճտերին ի՞նչ կանեք 

Ենթադրենք սպանում եք, 

Ենթադրենք կտրում եք,

 Ենթադրենք խփում եք,

 Անխուսափելի աճը ծիլերի ի՞նչ կանեք:

 ԹՌՉՈՒՆՆ ՈՒ ՊԱՐԱՆԸ

 Պատուհանս թակեց, 

ասացի.

 - Ո՞վ ես: 

Ասաց. 

- Արևը: 

Անտարբեր ձգեցի պարանը...

 Պատուհանս թակեց: 

Ասացի.

 - Ո՞վ ես:

 Ասաց. 

- Լուսինը:

 Անտարբեր ձգեցի պարանը... 

Պատուհանս թակեցին:

 Ասացի. 

- Ո՞վ եք: 

Ասացին. 

- Աշխարհի բոլոր աստղերը:

 Անտարբեր ձգեցի պարանը...

 Պատուհանս թակեց:

 Ասացի. 

- Ո՞վ ես: 

Ասաց.

 - Մի ազատ թռչուն:

 Խանդավառ բացեցի պատուհանս...

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ Վիլյամ Սարոյանի ,,Որտեղ ես ծնվել եմ, այնտեղ մարդիկ բարեկիրթ են,, ստեղծագործությունը։ 

Ստեղծագործական աշխատանք ՝ Որտեղ ես ծնվել եմ, այնտեղ մարդիկ ․․․․

16.09.2025

 Աշխատանք դասարանում 

Շարադրի՛ր մտքերդ ,,Մարդն առանց շալվարի,, վերնագրով՝ խոսելով  ,,Վելվետե շալվարը,, ստեղծագործության գաղափարի մասին։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ Վիլյամ Սարոյանի ,,Հնաոճ սիրավեպ սիրային ոտանավորներով և այլևայլ բաներով,, պատմվածքը։ 

1. Պատմվածքի վերաբերյալ գրիր քո կարծիքը։ 

2. Դուրս գրի՛ր անծանոթ բառերը, բացատրի՛ր բառարանի օգնությամբ:

3. Վերաբերմունք արտահայտի՛ր պատմվածքի հերոսներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ և պատճառաբանիր: 

11.09.2025

 Աշխատանք դասարանում 

Իրանական պոեզիա:Խոսլո Գոլեսոխռի

Կարդա՛ և մեկնաբանի՛ր

 Ենթադրենք հավատացիք, թե հողին եմ հանձնվել, 

ու դալար ցողուններս վիրավորված են կացնից ձեր,

 արմատս ի՞նչ կանեք:

 Ենթադրենք` այս այգում դարանակալում եք թռչնին

, թռիչքն արգելում եք, 

բնում նստած ճտերին ի՞նչ կանեք 

Ենթադրենք սպանում եք, 

Ենթադրենք կտրում եք,

 Ենթադրենք խփում եք,

 Անխուսափելի աճը ծիլերի ի՞նչ կանեք:

 ԹՌՉՈՒՆՆ ՈՒ ՊԱՐԱՆԸ

 Պատուհանս թակեց, 

ասացի.

 - Ո՞վ ես: 

Ասաց. 

- Արևը: 

Անտարբեր ձգեցի պարանը...

 Պատուհանս թակեց: 

Ասացի.

 - Ո՞վ ես:

 Ասաց. 

- Լուսինը:

 Անտարբեր ձգեցի պարանը... 

Պատուհանս թակեցին:

 Ասացի. 

- Ո՞վ եք: 

Ասացին. 

- Աշխարհի բոլոր աստղերը:

 Անտարբեր ձգեցի պարանը...

 Պատուհանս թակեց:

 Ասացի. 

- Ո՞վ ես: 

Ասաց.

 - Մի ազատ թռչուն:

 Խանդավառ բացեցի պատուհանս...

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ Սարոյանի ,,Վելվետե շալվարը,, պատմվածքը։ 

1.     Ներկայացրո՛ւ ստեղծագործության ասելիքը, գաղափարը։ 

2.     Առանձնացրո՛ւ կարևոր միտք արտահայտող տողերը, մեկնաբանիր։ 

09.09.2025

Աշխատանք դասարանում 

Կարդա՛ ,,Փոքրիկ քայլերի արվեստը,, ստեղծագործությունը՝ գրավոր ներկայացնելով առաջադրանքը։ 

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Կարդա՛ ,,Հրաշալի ձայնասկավառակը,, ստեղծագործությունը և պատասխանի՛ր հարցերին։